Oznaczenia
Europejski system ochrony
produktów regionalnych i tradycyjnych
Oznaczenia
W Polsce mamy już 37 produktów
z oznaczeniami ChNP, ChOG oraz GTS
Oznaczenia
Produkty z oznaczeniami ChNP, ChOG oraz GTS
to nasz prawdziwy powód do dumy!

Ostatnie chwile na fasolowe rwanie!

dodano: 29.10.2015     autor: Trzy Znaki Smaku
Ostatnie chwile na fasolowe rwanie!

Ze względu na to, że nadeszła jesień, jest to ostatnia chwila zbiorów jednego z wyjątkowych produktów z unijnym oznaczeniem jakości, odwiedziliśmy certyfikowanych producentów fasoli wrzawskiej ChNP. Akurat w dniu, w którym wybraliśmy się do Wrzaw i Gorczyc odbywał się pierwszy Jaśkowy Festiwal czyli święto fasoli wrzawskiej ChNP. W tym wyjątkowym i intensywnym, dniu udało nam się porozmawiać z Panem Markiem Bartoszkiem, certyfikowanym producentem tego wyjątkowego produktu z podkarpacia. Serdecznie Was zapraszamy na krótką wycieczkę po świecie Pięknego Jasia z Wrzaw.

Fasola wrzawska ChNP – fasola jakich mało!

Fasola wrzawska ChNP – czyli fasola tyczna „Piękny Jaś” zaliczana jest do fasoli wielokwiatowej uprawianej w północnej części Kotliny Sandomierskiej – dokładniej w widłach Wisły i Sanu. Występują tu wyjątkowe warunki – mikroklimat, który daje odpowiednią wilgotność gleb i powietrza. Nazwa fasoli pochodzi od wsi Wrzawy, która stanowi centrum tego fasolowego zagłębia. Odmiana ma bardzo duże nerkowate i lekko spłaszczone nasiona, charakteryzujące się słodkawym smakiem i delikatną konsystencją, całkowicie pozbawioną mącznego posmaku. Właśnie smak wyróżnia fasolę wrzawską ChNP wśród innych odmian, choć nie tylko. O wielkości tej fasoli świadczy fakt, że waga 1000 ziaren to aż 2,1 kg - 2,9 kg!). Fasola wrzawska ChNP ma o 20% cieńszą skórkę i większą zdolność pochłaniania wody, a także gotuje się krócej niż inne odmiany. Sprawia to, że jest ona ulubioną fasolą wielu kucharzy – nie trudno stać się jej fanem, spróbujcie i sami zobaczycie! Skąd wyjątkowość fasoli wrzawskiej ChNP? Za wyjątkowość fasoli wrzawskiej ChNP odpowiadają wysokiej klasy gleby madowe oraz występujący w Kotlinie Sandomierskiej łagodny mikroklimat, któremu obce są gwałtowne dobowe wahania temperatury oraz cechujący się stosunkowo długim okresem wegetacji, trwającym ok. 250 dni. Oczywiście korzystne warunki naturalne to nie wszystko: ważna jest także wiedza i doświadczenie uprawiających fasolę rolników, zachowanie zasad tyczenia i ręczny, sukcesywny zbiór dojrzewających nasion. Czynnik ludzki sprawia, że młode pędy fasoli sadzonej w określony sposób owijają się zgodnie kierunkiem wiatru. Dodatkowo, rzędy tyczek są ustawiane pod kątem najlepszego nasłonecznienia.

Jak wygląda sadzenie fasoli?

Przy sadzeniu fasoli datą graniczną jest 25 kwietnia, czyli Święto św. Marka. W zależności od roku, fasolę sadzi się albo tydzień przed tym dniem, albo tydzień po nim. Do sadzenia fasoli Pan Marek używa własnych nasion z ubiegłorocznego plonu. Czasem, w obrębie jednej czy dwóch miejscowości, producenci wymieniają się między sobą nasionami, jednak większość z nich przechowuje własne. Gdyby sprowadzało się fasolę z innego terenu, musiałaby ona przez parę lat „popracować”, żeby nabrać tych niezwykłych cech.

Samo sadzenie odbywa się za pomocą radełka albo „na motykę”, ale znakomita większość z rolników robi to ręcznie. Zapytaliśmy dlaczego się tak męczą, jeżeli są dostępne inne metody? Rzecz w tym, że sadzenie ręczne jest dokładniejsze. Można starannie wyliczyć ziarna – a sadzi się od trzech do pięciu pod jeden krzak, łatwiej też obliczyć równe odległości między krzakami. To wszystko przekłada się później na jakość ziarna. Okazuje się, że przy uprawie nie przelicza się fasoli na hektary, tylko na tysiące krzaków, a podstawową jednostką do tych obliczeń jest kopa, czyli 60 sztuk, co może brzmieć trochę archaicznie – ale produkt jest tradycyjny, więc i metody są tradycyjne – to nie jest masówka, tylko szlachetne rękodzieło!

Fasola wrzawska ChNP jest ważna dla regionu.

Jak istotną rolę odgrywa fasola w życiu mieszkańców Wrzaw i całego obszaru przy ujściu rzek, świadczy choćby fakt, że co roku, w drugą lub trzecią niedzielę sierpnia (czyli w okolicach Matki Boskiej Zielnej) organizują oni fasolowe święto, pod stałą już nazwą „W widłach Wisły i Sanu”. Jest to doskonała okazja, aby spróbować wielu przepysznych dań z tej niezwykłej odmiany fasoli. Ponadto od 2015 roku będzie odbywać się coroczny Jaśkowy Festiwal – jeszcze nie jest znany konkretny termin przyszłorocznego spotkania, ale jak tylko zostanie on ustalony, będziemy o nim informować.

Fasola jest coraz częściej doceniona Dzięki swoim specyficznym cechom, w styczniu 2012 r. nazwa „fasola wrzawska” została wpisana do rejestru Chronionych Nazw Pochodzenia jako Chroniona Nazwa Pochodzenia. Odtąd nazwą tą mogą być opatrzone tylko suche nasiona fasoli wielokwiatowej tycznej pochodzące z upraw na ściśle określonym obszarze powiatu tarnobrzeskiego, czyli z miejscowości Wrzawy, Gorczyce, Motycze Poduchowne, Trześń, Zalesie Gorzyckie w gminie Gorzyce; powiatu stalowowolskiego czyli z miejscowości Skowierzyn, Zaleszany, Majdan Zbydniowski, Motycze Szlacheckie w gminie Zaleszany; z miejscowości Dąbrówka Pniowska, Pniów, Nowiny, Witkowice, Chwałowice, Antoniów i Orzechów w gminie Radomyśl nad Sanem. Cały wymieniony obszar znajduje się w województwie podkarpackim. I jak można zauważyć, oznaczenie Chroniona Nazwa Pochodzenia ściśle określa gdzie dany produkt musi być wytwarzany – jego właściwości są ściśle związane z pochodzeniem.

Produkt Roku Trzech Znaków Smaku

Fasola wrzawska ChNP w 2014 roku została ogłoszona produktem roku, dzięki zwycięstwu w głosowaniu internautów. W ramach nagrody, stowarzyszenie producentów otrzymało voucher o wartości 10.000 zł na działania promocyjne związane ze swoim produktem. Pieniądze zostały wydane na stworzenie nowych opakowań, które zapewniają lepszą prezentację produktu na półkach, a także zakupiony został namiot z logo oznaczenia i nazwą produktu – namiot ten jest obecnie używany na różnego rodzaju imprezach promujących produkty regionalne i tradycyjne. Dzięki temu produkt ten staje się coraz bardziej rozpoznawalny a jego obecność na wielu półkach sklepowych zależy również od Was! Tak właśnie, ponieważ zgłaszając zapotrzebowanie i zapytania w sklepach, sprawicie, że te produkty będą przez nie zamawiane, a stowarzyszenie z chęcią je dostarczy! Zobaczcie relację z naszego wyjazdu kulinarnego z Grzegorzem Łapanowskim, ambasadorem kampanii Trzech Znaków Smaku oraz dziennikarzy, blogerów kulinarnych i znakomitych szefów kuchni – byliśmy z nimi we Wrzawach 19-20 lipca 2014 r.

Serdecznie Wam polecamy przepis na fasolę po wrzawsku z kiełbasą myśliwską GTS!



Zobacz przepis >

Aktualności z tej samej kategorii
Kiełbasa krakowska sucha staropolska i czosnek galicyjski z unijnymi oznaczeniami
Kiełbasa krakowska sucha staropolska i czosnek galicyjski z unijnymi oznaczeniami
25.09.2018
Kolejne dwa polskie produkty zostały wpisane do rejestru Komisji Europejskiej, tworzonego w ramach europejskiej polityki jakości i ochrony produktów regionalnych i tradycyjnych. Od teraz Polska ma 42 takie produkty.
Kabanosy GTS i kiełbasa myśliwska GTS na zakończenie naszych wyjazdów do certyfikowanych producentów
Kabanosy GTS i kiełbasa myśliwska GTS na zakończenie naszych wyjazdów do certyfikowanych producentów
05.02.2016
Dobiega koniec 3-letniej kampanii Trzy Znaki Smaku i w związku z tym musimy przyznać, że kończy się również czas naszych wizyt u certyfikowanych producentów produktów regionalnych i tradycyjnych. W ramach ostatniej naszej wizyty zostaliśmy zaproszeni do Zakładów Mięsnych Olewnik z Drobina, w których produkowane są kaba
Grudzień miesiącem wielkopolskiego sera smażonego
Grudzień miesiącem wielkopolskiego sera smażonego
27.12.2015
Comiesięczny wyjazd do certyfikowanych producentów zaliczamy do udanych! Dopisała nam aura pogodowa, przemiła atmosfera w rozmowach – no i trzeba dodać, że produkt również był wyjątkowy. Odwiedziliśmy bowiem certyfikowane producentki wielkopolskiego ser smażonego ChOG – Panią Halinę Huszczak oraz jej córkę Bogumiłę Hum